Ε. Αναγνωστοπούλου, MSc
συμβουλευτική γονέωνπαιδική ηλικίαδιαγενεαλογικό τραύμααυτοεκτίμησηψυχοθεραπεία

Μεγαλώνεις «Γερά» Παιδιά; Το Ασυνείδητο Σενάριο της Ανατροφής

30 Σεπτεμβρίου 2016

Μεγαλώνεις «Γερά» Παιδιά; Το Ασυνείδητο Σενάριο της Ανατροφής

Οι αρχαίοι έλεγαν «γνώθι σαυτόν» και «βίος ανεξέταστος ου βιωτός» — είναι σαν να μη ζεις, εάν δεν καταλαβαίνεις τον εαυτό σου και τον κόσμο γύρω σου.

Όταν ένας ενήλικας δυσκολεύεται, συχνά δεν ευθύνεται ο ίδιος, αλλά ο τρόπος που μεγάλωσε. Τα πρώτα 5 χρόνια της ζωής μας είναι τα πιο σημαντικά για τη διαμόρφωση της προσωπικότητάς μας. Δυστυχώς, λίγοι το γνωρίζουν και ακόμη λιγότεροι ασχολούνται ουσιαστικά.

Και αυτοί οι λίγοι που αποφασίζουν να ασχοληθούν, συχνά συμβουλεύονται «μη ειδικούς» ανθρώπους: το οικογενειακό περιβάλλον, τις πεθερές, τις μητέρες (γενικά το σόι), ή επαγγελματίες άλλων κλάδων (π.χ. παιδιάτρους ή δασκάλους) οι οποίοι σε ψυχολογικό επίπεδο συμβουλεύουν βάσει των δικών τους, υποκειμενικών πεποιθήσεων. Αν το ζευγάρι δεν είναι συναισθηματικά «δυνατό», δημιουργείται τεράστια σύγχυση, η μητέρα κλονίζεται και ο τελικός αποδέκτης όλης αυτής της πίεσης είναι το βρέφος.

Σε αυτό το τοπίο έρχονται να προστεθούν και τα διάφορα διαδικτυακά forum μαμάδων, τα οποία, από τη μέχρι τώρα κλινική μου εμπειρία, το μόνο που καταφέρνουν είναι να φορτώνουν τις νέες μητέρες με τεράστιες, αχρείαστες ενοχές.

Το Ασυνείδητο Βρέφος του Χθες, ο Ενήλικας του Σήμερα

Το αποτέλεσμα αυτής της πρόχειρης διαπαιδαγώγησης εμφανίζεται χρόνια μετά. Έρχεσαι εσύ απέναντί μου στο γραφείο —το τότε βρέφος— με λιγοστή Αυτοεκτίμηση, μειωμένο κίνητρο και θέληση, αλλά με πολύ συσσωρευμένο θυμό, ένταση, καχυποψία και άρνηση. Άνθρωποι με έντονα προβλήματα στις σχέσεις τους, στην επικοινωνία τους ή ακόμα και στη διαχείριση του δικού τους παιδιού, από τη στιγμή που έγιναν και οι ίδιοι γονείς.

Υπάρχει ένας βασικός ψυχολογικός κανόνας: Όσο πιο ομαλά έχεις περάσει από όλα τα ψυχοσυναισθηματικά στάδια κατά τη διάρκεια της βρεφικής και παιδικής σου ηλικίας, τόσο πιο εύκολα μπορείς να επιλέξεις έναν ώριμο σύντροφο στην ενήλικη ζωή.

Αλλιώς, παγιδεύεσαι στο να επιλέγεις διαρκώς ακατάλληλους ανθρώπους. Στατιστικές έρευνες έχουν δείξει ότι το 80% των γυναικών που ήταν παντρεμένες με αλκοολικούς συζύγους και χωρίζουν, το 60% εξ αυτών ξαναπαντρεύεται αλκοολικό σύζυγο. Το ίδιο ακριβώς ισχύει για οτιδήποτε έχει καταγραφεί ως «γνώριμο αλλά δυσλειτουργικό» στο ασυνείδητο του καθενός μας.

Το Καταναγκαστικό Σενάριο Επανάληψης

Αν σε έδερνε η μάνα σου, η πιθανότητα να δείρεις κι εσύ το παιδί σου είναι τεράστια. Αυτό ονομάζεται καταναγκαστικό σενάριο επανάληψης. Μόνο ένας συναισθηματικά ώριμος γονέας μπορεί να σπάσει αυτόν τον φαύλο κύκλο.

Πολλοί γονείς δίνουν αντιφατικά μηνύματα στο παιδί τους (π.χ. «σε αγαπάω» αλλά η σωματική στάση δείχνει απόρριψη), με αποτέλεσμα το παιδί να συγχέεται. Όταν αυτή η σύγχυση μεταφέρεται από γενιά σε γενιά, μετά από 2-3 γενιές η επικοινωνιακή αποδιοργάνωση γίνεται πλήρης, οδηγώντας, σε συνδυασμό με μια μικρή γονιδιακή προδιάθεση, ακόμη και σε σοβαρές ψυχικές διαταραχές.

Επειδή η μητέρα σου έμαθε από τη δική της μητέρα και δεν εξελίχθηκε, τείνεις να κάνεις ασυνείδητα το ίδιο και στο δικό σου παιδί. Αυτό σταματά μόνο αν συνειδητοποιήσεις ότι αυτό το μοτίβο δεν σε εκφράζει και αποφασίσεις να το ψάξεις πιο βαθιά.

Δύο Κρίσιμα Στάδια που Πρέπει να Γνωρίζετε:

  • Οι Πρώτοι 2-3 Μήνες της Κύησης (Το Νευροφυτικό Σύστημα): Κατά την περίοδο αυτή διαμορφώνεται το νευροφυτικό σύστημα του εμβρύου. Είναι κρίσιμο η μητέρα να μην βιώνει ακραίο στρες ή έντονες κρίσεις άγχους. Οι παλμοί της μητέρας ανεβαίνουν, επηρεάζοντας άμεσα το έμβρυο και δημιουργώντας έναν οργανισμό προδιατεθειμένο στο Άγχος. Η ιδανική περίοδος για ψυχοθεραπεία είναι πριν την απόφαση για τη δημιουργία οικογένειας.
  • Ο Πρώτος Χρόνος του Παιδιού (Η Απόλυτη Ασφάλεια): Τον πρώτο χρόνο της ζωής του, το βρέφος χρειάζεται τη μητέρα του και μόνο αυτήν. Χρειάζεται τη φωνή της, τη μυρωδιά της, την αγκαλιά, τα χάδια και το στήθος της. Μόνο με αυτόν τον τρόπο χτίζει τη βασική αίσθηση ασφάλειας για τον κόσμο. Όλο το υπόλοιπο περιβάλλον (πατέρας, συγγενείς) οφείλει να στηρίζει τη μητέρα, αναλαμβάνοντας τις δουλειές του σπιτιού και την πρακτική καθημερινότητα, ώστε εκείνη να είναι απερίσπαστη.

🎯 Σπάζοντας τον Κύκλο της Άγνοιας

Σχεδόν όλοι οι γονείς θέλουν το καλό του παιδιού τους. Τα λάθη δεν γίνονται από κακία, αλλά από άγνοια και από την εσωτερικευμένη, ασυνείδητη επίδραση των δικών τους γονιών.

Αν νιώθετε ότι επαναλαμβάνετε συμπεριφορές που σας πλήγωσαν ή αν θέλετε να θωρακίσετε συναισθηματικά την ανάπτυξη του παιδιού σας, η εξειδικευμένη Συμβουλευτική Γονέων μπορεί να σας προσφέρει τα απαραίτητα εργαλεία. Μέσα από την Ατομική Ψυχοθεραπεία, το «γνώθι σαυτόν» γίνεται πράξη, επιτρέποντάς σας να μεγαλώσετε παιδιά ψυχικά υγιή, ελεύθερα και αυτόνομα.